مجله فناوری و توسعه صنعت بسته‌بندی

   سایت مجله فناوری و توسعه صنعت بسته‌بندی:

سایت خوب و مفیدی است خصوصاً برای همکاران صنایع غذایی

http://www.persiapack.ir

کنترل نقاط بحرانی (HACCP)

استاندارد غذا HACCP :

   برای تامین سلامت مواد غذایی در کشورهای مختلف، بخصوص ممالک پیشرفته حداقل سطحی که استاندارد قابل قبول در آن کشور هاست در نظر گرفته می شود، سطح مذکور به علت اهمیت رعایت موازین بهداشتی، برای حمایت از مصرف کنندگان تعیین می گردد.

   در حال حاضر ،برای تامین سلامت و کیفیت مطلوب مواد غذایی، اعضای اتحادیه اروپا، آمریکا، کانادا، استرالیا و کشورهای در حال توسعه ی هند، تایلند، برزیل و موزامبیک به سیستم

(HACCP) = (Hazard Analysis And Critical Control Point)

روی آورده اند.

   سیستم مذکور در مقایسه با سیستم های کیفیت ISO9000 کم هزینه تر است و شناسایی نقاط حساس و بحرانی فرآیند تولید و کنترل آنها را در بر می گیرد. این نقاط مراحل یا مکانهایی در فرآیند تولید مواد غذایی، از مواد اولیه تا مواد غذایی نهایی قابل مصرف توسط مصرف کننده است که از طریق کنترل آنها، صدمه وارد آمدن به نقاط مزبور قابل پیشگیری، رفع یا کنترل باشد.

   آسیبهای احتمالی که سلامت کالا را تهدید می کند عبارتنداز؛ وجود توکسینها مانند آفلاتوکسین، مواد شیمیایی مانند بقایای آفت کشها یا وجود اشیاﺀ خارجی در محصول مانند فلزات و مواد زائد.

   HACCP ایجاب می کند که حدود بحرانی برای موارد پیش بینی شده، برای هر نقطه کنترل، تعیین گردد مثلا ممکن است حد مجاز آفلاتوکسین پسته ای که در کارگاههای یک کشور برای عرضه به بازارهای داخلی و خارجی بسته بندی می شود حد تعیین شده در استاندارد ملی آن کشور در نظر گرفته شود یا اینکه میزان آفلاتوکسین، پایین تر از حد مورد نظر کشور خریدار تعیین گردد. برای برآوردن این منظور نقاطی که در آنها احتمال ایجاد آفلاتوکسین در پسته وجود دارد تحت مراقبت و کنترل لازم قرار می گیرد پس از آن، اگر میزان آفلاتوکسین کمتر از حد مجاز تعیین شده یا صفر باشد سلامت پسته از این سم تضمین می گردد. سایر نقاط یا مراحل مورد نظر نیز تحت کنترل و نظارت مقتضی قرار می گیرد تا در هر مرحله سلامت کالا تامین گردد.

   HACCP علاوه بر تایین حدود بحرانی برای هر نقطه کنترل، به شیوه های نظارت بر هر نقطه کنترل، سیستم ثبت برای مستند سازی و روش های اصلاحی که برای مراقبت از سیستم اجرا می شود نیازمند است.

   فعالیت سازمانهای حمایت از  مصرف کنندگان برای تامین سلامت ایشان، حمایت دولت ها جهت حفظ حقوق آنان و اهمیت رعایت موازین بهداشتی برای تولید مواد غذایی سالم و دارای کیفیتی قابل پذیرش موجب شده است که سیستم کیفیت HACCP ، به تدریج در صنایع تبدیلی کشور های مختلف پذیرفته و اجرا شود و با کنترل نقاط بحرانی فرآیند تولید و اجرای شیوه های پیشگیری از خطرات احتمالی در هر مرحله از تولید و انجام نظارت های لازم، دستیابی به محصول سالم بهداشتی و با کیفیت مطلوب میسر گردد.

کلمات کلیدی: کنترل نقاط بحرانی،HACCP ،ISO9000 ،سلامت مواد غذایی، استاندارد غذا

نخستين کنگره ملي پروبيوتيك و پريبيوتيك ايران

   نخستين کنگره ملي پروبيوتيك و پريبيوتيك ايران  با شعار از صنعت تا بالين توسط انستيتو تحقيقات تغذيه اي و صنايع غذايي كشور و دانشكده تغذيه و صنايع غذايي؛ معاونت غذا و داروي وزارت بهداشت و سازمان جهاني بهداشت در تاريخ 28 تا 30 ارديبهشت ماه سال 1390 در محل انستيتو تحقيقات تغذيه اي و صنايع غذايي كشور، برگزار مي شود.

حهت کسب اطلاعات بیشتر: http://www.nnftri.ac.ir/probiotic

هفتمین گردهمایی دامپزشکان علوم بالینی ایران

   هفتمین گردهمایی دامپزشکان علوم بالینی ایران در روزهای چهارشنبه و پنجشنبه 28 و 29

 دی‌ماه 1390 در دانشکده دامپزشکی دانشگاه تهران برگزار خواهد شد. 

http://7thcivc.com

وقتی یکی همه را با هم بخواد!

رنگ بدن ماهی ها

   بیشتر ماهیان بخصوص ماهیان سطح زی دارای رنگ نقره ای می باشند که این رنگ به علت برخورد نور با کریستال های بسیار ریز و بی رنگی است که درون سلول های مخصوصی به نام سلول های درخشنده یا جلادار ( Iridocyten) که در ناحیه زیرین پوست قرار دارند، بوجود می آید. این سلول ها دارای ماده ای به نام گوانین می باشند که به صورت لایه ای ضخیم در فلس ها قرار دارند. 

   رنگ بدن ماهیان مربوط به سلولهای رنگی کروماتوفورهاست ( Chromatophores ) که بیشتر آنها در درمیس و بندرت در اپی درمیس قرار دارند. این سلول ها دارای رنگدانه های مختلف سیاه، زرد، نارنجی و قرمز می باشند. رنگهای دیگری که در بدن ماهیان مشاهده می شوند از ترکیب رنگهای فوق بوجود می آیند.

سلولهای رنگی دارای انواع مختلفی به شرح زیرند:

۱ - ملانوفورن Melanophoren : ملانوفورها دارای سلولهای ستاره ای شکل، همراه با ضمائم مختلفی هستند که در قسمتهای مختلف بدن پراکنده اند. این سلولها دارای دانه های رنگی، قهوه ای، سیاه یا سیاه متمایل به آبی هستند. 

۲- گزانتوفورن Xanthophoren : این دسته از سلولهای رنگی نیز ساختمانی مانند ملانوفورها دارند و مواد رنگی آنها زرد روشن تا نارنجی تیره است.

۳ - اریتروفورن Erythrophoren : این سلولها حاوی مواد قرمز رنگند و بیشتر در ماهیان مناطق گرمسیری دیده می شوند.

۴ - لوکوسیتن، تریدوسیتن و گوانوسیتن Leukocyten, Tridocyten and Guanocyetn : این سلولها ساختمانی غیر از ملانوفورها دارند. آنها فاقد ضمائم بوده و به شکل بیضی هستند. علاوه بر آن دارای دانه‌های گوانین می باشند که ماده ای درخشنده و نقره فام است. گوانین به صورت کریستال در فلس ماهیان دیده می شود که برای ساخت مروارید مصنوعی کاربرد دارد.

بدن ماهیان کور که در غارها و قناتها زندگی می کنند فاقد مواد رنگی است ولی ماهیان آبهای گرم دارای رنگهای زیبا و متنوع می باشند.

ماهیان قادرند رنگ بدن خود را تغییر داده، همرنگ محیط یا به رنگ شنهای کف رودخانه یا دریا در آیند. این عمل به واسطه جمع کردن یا پراکنده کردن دانه های رنگی موجود در پوست صورت می گیرد. 

پراکندگی یا جمع کردن دانه های رنگی، عملی انعکاسی است که توسط دستگاه عصبی و اعصاب سطحی پوست و اندام بینایی ناشی از عمل دیدن در ماهیان صورت می گیرد. افزایش درجه حرارت آب و کمبود اکسیژن جزء عوامل بوم شناختی هستند که موجبات تغییر رنگ ماهیان را فراهم می‌آورند.

کلمات کلیدی : ماهی شناسی- ماهیان سطح زی ـ  گوانین ـ کروماتوفورها ـ درمیس ـ اپی درمیس ـ رنگدانه ـ ملانوفورن ـ اگزانتوفورن ـ اریتروفورن ـ لوکوسیتن ـ تریدوسیتن ـ گوانوسیتن.

رفتار شناسی ماهی

   ماهي ها برخلاف تصور عمومي قدرت يادگيري و حافظه اي قوي دارند به طوري كه بسرعت ياد مي گيرند و مي توانند رويدادها را به مدت چند ماه به ياد داشته باشند.

آزمايش هاي انجام شده بر روي ماهي ها دراكواريومي در دانشگاه اكسفورد نشان داد ماهي ها برخلاف مغز كوچكشان از قابليت هاي شناختي برخوردارند كه به مراتب از قابليت هاي شناختي برخي پستانداران كوچك برتر است اين درحالي است كه پيش از اين ماهي ها در مقايسه با جانواران بزرگتري از قبيل گربه ها و موش ها موجوداتي كند ذهن قلمداد مي شوند.

آزمايش ها ثابت كرد توانايي ماهي ها صرفا در اجتناب از برخورد با اشيا محدود نمي شود اين موجودات در واقع نقشه كاملي از محيط پيرامون خود را در مغزشان ترسيم مي كنند و موانع موجود در آن محدوده به مدت چند ساعت در حافظه آنها باقي مي ماند.

ماهي ها با استفاده از همين نقشه ذهني مي توانند تغييراتي كه در اطراف آن ها روي مي دهد تشخيص دهند, قابليتي كه موجوداتي مانند موش فاقد آنند.

تعدادى از ماهى هاى طلايى هنگامى كه كسى داخل اتاق شروع به حركت مى كند به سمت شيشه آكواريوم حركت مى كنند، اين ماهى ها اين درك را يافته اند كه حركت انسان مى تواند به معناى غذا يا حداقل چيزى براى آن ها باشد و به عبارت ديگر مى توان گفت كه از نظر ماهى هاى طلايى حضور انسان در اتاق مساوى با غذا است که اين رفتار «يادگيرى شركت پذير» (associative learning) ناميده مى شود و در واقع ماهى حضور انسان را با غذا مرتبط مى داند. 

ماهى ها همچنين داراى «يادگيرى اجتماعى» هستند، بدين معنا كه آن ها با مشاهده ماهى هاى ديگر چيزى را ياد مى گيرند و ماهى ها در يادگيرى اجتماعى بسيار عالى عمل مى كنند زيرا چندين گونه از ماهى ها بسيار اجتماعى هستند و براى ماهى ها بقا اهميت زيادى دارد و به همين دليل مدت زمان زيادى را صرف توجه و دقت در كارهايى مى كنند كه همنوعانشان در حال انجام آنها هستند.

دل دریایی من!

ملوانان هر روز نفرینم می کنند

از آن لحظه که دل به دریا زدم

دریا رنگ آرامش به خود ندیده است!!!

متخصصین شیلاتی: یادبود چهلمین روز درگذشت دکتر مشایی

   شادروان دکتر مهرداد مشائی در سال 1345 در استان زیبای مازندران و  در شهر تنکابن پا به عرصه وجود نهاد و در تمامی دوران تحصیلی در مقاطع مختلف دانش آموزی نمونه و ممتاز بود. وی پس از اخذ دیپلم در سال 1364 در دانشکده دامپزشکی دانشگاه شیراز و با رتبه قابل توجه در رشته دامپزشکی قبول و در سال 1370 موفق به اخذ دکترای حرفه ای دامپزشکی از این دانشگاه شد و پس از دانش آموختگی در مقطع دکترای دامپزشکی، فعالیت های علمی و اجتماعی خود را در راستای اهداف تعریف شده ای به منصه ظهور رسانید که در ادامه به خلاصه ای از آنها اشاره می شود:

 پذیرش در کنکور سراسری و ورود به دانشکده دامپزشکی دانشگاه شیراز در سال 1364

 دانش آموخته دکترای دامپزشکی از دانشگاه شیراز، 1370

 مسئول کنترل کیفیت تکثیر میگو برای اولین بار در ایران بندر کلاهی، استان هرمزگان،  1371

 مدرس دانشگاه آزاد واحد بندرعباس سال تحصیلی، 72-1371

 مسئول تکثیر میگو برای اولین بار در بندر گمیشان استان گلستان، 74-1373

 همکار علمی  در مجله آبزی پرور از انتشارات معاونت آبزی پروری شیلات ایران ، تهران، 1376

 ارائه مقاله و پوستر در اولین کنگره آبزی پروری در دانشگاه شهیدچمران اهواز، 1379

 مدرس دوره پرورش ماهی قزل آلا در شیلات تنکابن، 1380

 مدرس دوره پرورش ماهی قزل آلا در شیلات شهرکرد، 1387

 تالیف و ترجمه بیش از 11 عنوان کتاب های دانشگاهی در زمینه شیلات و آبزیان با عناوین:

-        مدیریت مزارع پرورش ماهی گرمابی ( تاکنون با تیراژ بیش از 6000 جلد و 3 چاپ)

-        راهنمای پرورش و تکثیر ماهی قزل آلا ( تاکنون با بیش از 7000 جلد و 3 چاپ)

-        فیزیولوژی ماهی در سیستم های پرورش متراکم (از انتشارات دانشگاه تهران )

-        فرهنگ جیبی واژه های شیلاتی ( برای اولین بار در ایران )

-        نکات کاربردی در تغذیه و غذادهی آبزیان پرورشی

-        آبزی پروری برای دامپزشکان (از انتشارات دانشگاه شهید چمران اهواز)

-        کاربردهای فیزیولوژی در پرورش ماهی

-        راهنمای کاربردی پرورش میگو

-        فرهنگ شیلات و آبزی پروری (با بیش از 8000 واژه تخصصی)

-        پرورش و بیماری های ماهی و میگو (از انتشارات دانشگاه شهید چمران اهواز)

-        راهنمای علمی کاربردی اکواریوم داری ( در مراحل چاپ)

-        ویراستاری حداقل پنجاه جلد کتب مختلف تخصصی

فعالیت های اجتماعی

- مدیر مسئول انتشارات دریاسر (دارای مجوز از وزارت ارشاد) از سال 1381 تاکنون با نشانی www.Daryasar.com که تا کنون بیش از 30 عنوان کتاب در این انتشارات به چاپ رسیده است.

    نامش جاودان و یادش گرامی باد.